Abhazya ve Abhaz Halkının Tarihsel Süreci
Abhazya ve Abhaz halkının tarihi binlerce yıl öncesine dayanır. Tarihsel olarak Abazg, Apsil, Sanig ve Misimyanlıların etnik bütünleşmesi sonucu oluştuğu kabul edilen Abhazlar, Abhazya’nın otokton yani yerli halkıdır. VII. Yüzyılın ortalarında kurulan Abhaz Krallığı, X. ve XI. yüzyıllarda Batı Gürcistan’ı da içine alacak şekilde sınırlarını genişletmiştir. İlerleyen yüzyıllarda Moğol, Pers, Arap ve Bizans istilalarına göğüs geren Abhazlar, 1200 yılı aşkın bir devlet geleneği ve deneyimine sahip, Karadeniz’in en güçlü devletlerinden biri olarak yüzlerce yıl bölgede hüküm sürdü. XV. Yüzyılın ortalarında Osmanlı, 1810′da da Rusya’nın kontrolüne geçti ise de, tüm bu dönemlerde de Abhazya’nın siyasi varlığı ve devlet yapısı farklı şekillerde devam etti.
Abhazlar, Kafkas-Rus Savaşlarında da, Çarlık Rusya’sının sömürgeci heveslerine karşı kardeş Kuzey Kafkasya halklarının yanında yer aldılar. Kuzey Kafkas Halklarının Çarlık Rusya’sına karşı kitlesel son direnişini, Abhazlerin yaşadıkları Ahçıpsı bölgesi Gubadu topraklarında yapmışlar ve mağlubiyetle sonuçlanmıştır. (Şu an Rusya Federasyonu sınırları içinde, Soçi şehrinin kuzeyinde yer alır ve Krasnaya-Polyana “Kızıl çayır” ismini alır.) 21 Mayıs 1864 günü direnişin sonu ve halkın önemli bir kısmının anavatanından koparılarak Osmanlı topraklarına sürülmesinin de trajik bir miladı oldu.
1917 devriminin ardından Kafkasya’da oluşan siyasal yapılar içinde de kendine yer bulan Abhazya, 1921 yılında kurulan tam bağımsız Abhazya Cumhuriyeti ile SSCB’nin kuruluş anlaşmasında bağımsız bir taraf olarak yer almıştır. 1931 yılında Stalin’in iradesiyle statüsü düşürülerek özerk cumhuriyet statüsü ile Gürcistan’a bağlanmış, ancak bu baskıcı sürece karşı Abhaz halkı her dönemde direnmiş, önderleri Nestor Lakoba gibi isimler bu yolda canlarını vermişlerdir.
SSCB’nin dağılma sürecinde doğan hukuki haklarını kullanan Abhazya, 23 Temmuz 1992’de bağımsızlık ve egemenliğini ilan etmiş, 14 Ağustos 1992’de ise Gürcistan’ın silahlı saldırısına uğramıştır. Bu saldırı, halkın büyük direnişi ve Kuzey Kafkasya’daki kardeş halkların desteğiyle 30 Eylül 1993’te zaferle sonuçlanmıştır.
Demokratik, sosyal bir hukuk devleti olarak 1992 yılından beri fiilen varlığını “Bağımsız” olarak sürdüren Abhazya Cumhuriyetinin bağımsızlığı, BM üye önce 26.08.2008 tarihinde Rusya Federasyonu tarafından ve daha sonra da Nikaragua, Venezüella ve Nauru devletleri tarafından tanınmıştır.

